“Hà Nội, một chốn rong chơi”: Phải là một mắt nhìn lạ!

Khi đã quen với một cái gì, người ta ít trân quý. Hà Nội ngàn năm thân thương thế, nhưng trở thành thường với một không ít dân Thủ đô. Tuy nhiên, với Martín Rama, nhà kinh tế học người Uruguay như tìm thấy một Hà Nội mê hoặc. Mọi tình yêu, si mê, ông đặt cả trong cuốn sách ảnh mới phát hành Hà Nội, một chốn rong chơi.

body-HN-dung-8797-1405396934

Bìa sách Hà Nội, một chốn rong chơi.

>> Đăng trên Tiền Phong

Với các nhà nghiên cứu về Hà Nội chắc mẩm sẽ ậm ừ khi nghe hoặc liếc qua cuốn sách. Tập hợp 100 trang sách nhưng đều có nhiều trang hầu như toàn ảnh. Một nhiếp ảnh gia tay ngang nhưng chịu khó chụp. Chụp nhiều chi tiết của Hà Nội, nhất là kiến trúc. “Tôi đã chụp hàng nghìn bức ảnh, đọc tất cả những gì người ta viết về thành phố, với một hy vọng (hơi kỳ quặc) rằng mình có thể biết và hiểu thành phố nhiều hơn, hơn cả những người đã đến trước tôi, và cả những kẻ sẽ đến sau tôi” – Rama giới thiệu.

Không hề kỳ quặc, với những lần dạo chơi khắp các ngõ ngách của thành phố khôngbiết bao nhiêu lần, chẳng có đích đến cụ thể, ông đã khắc họa được một Hà Nội của riêng ông. Hà Nội trong một mắt nhìn khác lạ.

Mười năm ở Hà Nội, Martín Rama hiện chỉ trở đi trở lại thành phố như một hoài niệm, nhưng vẫn si mê như thuở ban đầu năm 1998. Ngôi biệt thự xây dựng năm 1932 ở địa chỉ 43 Trần Hưng Đạo là nơi ông tá túc đến năm 2010 mới rời đi.  Một cách trìu mến, tôi thường gọi ngôi nhà yêu dấu của mình là nàng. Ôi nàng không còn thuộc về tôi, và rất có thể tôi đã mất nàng mãi mãi. Nhưng những năm tháng khi chúng tôi có nhau, nàng đã luôn cho tôi cảm giác đó là nhà của mình, và trong suốt đời mình, tôi chưa bao giờ cảm thấy hạnh phúc hơn những lúc tôi được ở trong nàng.

Đấy là cảm thán với ngôi nhà thân thương ở Hà Nội bao bọc ông thôi. Còn nhiều chi tiết lịch sử được ông nhắc lại đủ để hấp dẫn du khách nước ngoài đến với Hà Nội và đặc biệt có sự so sánh về những điều đổi thay kiến trúc thành phố. Có những điều cần bảo tồn, có những cái phải lưu giữ, và lịch sử khó có thể quay lại để Hà Nội… đẹp hơn.

24 chương, sắp đặt đầy ngẫu hứng. Ở bản tiếng Anh được sắp xếp theo trật tự chữ cái, dĩ nhiên sang tiếng Việt (bản chuyển ngữ của Nguyễn Văn Tùng) thì không. Chương Index còn tặng thêm độc giả công thức chế biến món phở. Chương Hỗn loạn, Rama viết về Hà Nội đầy vẻ tức giận, nhưng mến thương. … khách nước ngoài rồi cũng sẽ nhanh chóng nhận ra rằng sự hỗn loạn đó vẫn đang được điều khiển bằng những luật lệ rất tinh tế, những quy tắc không thành văn nhưng đều được mọi người ngầm hiểu.

Cầu Long Biên, Ngân hàng Nhà nước, trường ĐH Dược đều là những kiến trúc trường tồn đối với cái tên Hà Nội. Nhà sàn nơi Bác Hồ ở, cũng được Rama dành cả một chương. Người đọc có thể còn nhìn lại được những công trình nhưng đã bị dỡ bỏ qua hình ảnh mà Martín Rama chụp ghi lại được.

Trong Hà Nội, một chốn rong chơi, có những chi tiết Rama tìm hiểu được qua nghe kể, hoặc qua sách, thậm chí có nhiều chỗ Rama hơi sa đà vào sự lãng mạn quá. Nhưng quả thật, “chưa bao giờ tôi có ý định sống cố định ở một nơi nào khác, trừ Việt Nam” – Rama đã thú nhận.

Thanh Vi

Ở rất nhiều thành phố Mỹ, đường phố đơn giản chỉ là nơi để người ta có thể di chuyển từ nơi này đến nơi khác. Ở Paris, đường phố là sân khấu, để người ta thưởng ngoạn khi ngồi nhấm nháp cà phê bên vỉa hè. Ở Hà Nội, phố là một không gian sống dày đặc người, nơi diễn ra tất cả các hoạt động thường ngày mà người ta có thể nghĩ ra được.

(Trang 100, Hà Nội, một chốn rong chơi, Martín, Rama)

(Phát hành tháng 3/2015)

  1. Chân dung Martín Rama.
Advertisements

Anh: Bảo tàng chai, hóa giải nỗi buồn

Amy-Sharrocks-in-the-Muse-012

Amy Sharrocks tại Bảo tàng của nước ở Somerset House, London, Anh.

TP- Bạn cung cấp chai, bạn đổ đầy nước, bạn viết tên mình lên đó, còn Amy Sharrocks đặt chúng trong bảo tàng có tên Bảo tàng của nước (Museum of Water) tại Somerset House ở London, Anh. 350 chai nước của ngần ấy người tất thảy. Bảo tàng diễn ra từ 6 đến 29/6/2014.

>> Bảo tàng nước ở Anh

Phóng viên tờ Guardian, Anh, hôm 22/5 có gặp gỡ chủ nhân của bảo tàng. Nell Frizzell được chứng kiến Amy đang múc nước từ sông Thames vào vỏ một chai dầu gội đầu đã dùng hết. Nước được đổ đầy chai, thậm chí mọi người còn thấy xác chuột chết nổi đầy trên sông vừa trôi ra từ căn hộ chung cư gần đó.

Nước đổ vào chai chỉ là một cái cớ. “Tôi làm điều này vô cùng đơn giản. Tôi coi chúng như một thứ nước có giá trị, và mọi người có thể tìm thấy bất cứ ý nghĩa nào mà họ thích”, Amy giải thích lúc cô đặt những chiếc chai từng cái một trong bộ sưu tập của mình. “Mọi người đang mang tới cho tôi ý tưởng khái niệm và nơi chốn”.

Amy Sharrocks kể, có người phụ nữ đã đem tới cái chai từng đựng màu vẽ của bà trong 30 năm, chúng đã cùng bà đi từ châu Phi tới châu Á. “Bà đã dùng nó để vẽ tia chớp ở Botswana, cách Anh cả trăm dặm”.

Nhiều chiếc chai rỗng không. “Nghệ sĩ Annette Fry đã mang tới cho tôi một cái lọ được gọi là Bốc hơi buồn khổ. Vào cái ngày bạn đời của bà mãi đi xa, chừng 5 năm trước, Annette đã ra tới sông và đổ đầy nước vào chiếc lọ này. Nhiều năm qua, bà không ngừng sát nước trong lọ đã hết dần. Nước cứ vơi đi, và nỗi đau cùng cận của bà cũng dần qua”.

Bảo tàng của nước là một trong những tác phẩm của Sharrocks gần đây nhất có sử dụng tới nước nhưnmột hình thức khuyến khích tương tác xã hội và khám phá tinh thần con người. Năm 2007, trong dự án BƠI, cô mời 50 người cùng bơi các khu vực hồ ở London. Năm 2009, trong một chuyến trình diễn, cô mời mọi người cùng tham gia nhỏ giọt nước, lúc ngồi trên xuồng nổi, bơi trên hồ. Hai năm sau, cô thực hiện Dự án London là một thành phố sông, giúp khám phá bằng cách khách dạo bộ quanh những nhánh sông London để tìm lại những lạch nguồn từng tồn tại, nay đã biến mất, chôn vùi. Năm 2015 sắp tới, cô đang có kế hoạch với dự án mới Bơi trên sông Thames, tập trung đông người và biểu diễn nghệ thuật trực tiếp dưới cầu Tháp (Tower Bridge).

Mới bước vào bảo tàng ít ai nghĩ đó là nước – mà là băng. “Thằng con trai út của tôi thường thích chơi quả bóng tuyết và tích trữ lại”, Sharrocks kể. “Nó chẳng muốn vứt chúng đi; nó thích chúng như là một thứ đồ chơi của riêng nó”.

Như Sharrocks đã giới thiệu, mỗi một thức tích trữ nước là không thể thay thế. Tạo ra một bảo tàng nước như là một sự cố gắng nhằm giữ lại những thứ đang bị rò rỉ, bốc hơi và có thể tràn ra sàn bếp bất cứ lúc nào, hoặc nước sông thì sẽ chảy hòa vào biển. “Tôi đã hứng nước mưa ngày anh trai mình mất. Một người phụ nữ khác mang tới cho tôi những giọt nước mắt chị đã giữ lại những ngày chị khóc thương đứa con vừa sảy thai”, Sharrocks kể. “Bảo tàng có thể tìm thấy một không gian cho những ý nghĩ và cảm nhận lạ thường như thế”.

Tuy nhiên, điều gì đó giá trị cũng có thể là một điều rất đỗi bình thường. Một em gái chỉ gửi tới cho tôi lọ nước máy”, Sharrocks tiếp tục, “bởi vì sự linh thiêng bao quanh chính là món bánh kèm trà của người bác làm cho em mỗi Chủ nhật hàng tuần”.

Cuộc sống trên trái đất bắt nguồn từ nước và mọi sự sống đều phụ thuộc vào nước và vòng tuần hoàn của nước. Nước quyết định đến khí hậu, tạo ra thời tiết và các dòng hải lưu trên toàn cầu. Nước có thể lấp đầy, biến đổi, tồn tại và tái sinh. Với Sharrocks, ẩn dụ của nước “có thể nắm bắt được những cảm xúc và ý tưởng khó-định nghĩa nếu như không cảm nhận nó”. Ví dụ như, một em bé gái sáu tuổi cũng mang tới một chai có nhãn Evian đầy thứ nước mà em gọi là pha lê-sạch. Lúc Sharrocks hỏi đó là gì, em bé đáp: “Chúng là nước mắt của cháu”. “Con bé có một đứa em trai và nó lại đau khổ về điều ấy”.

Amy-Sharrocks-with-bottle-011

“Mọi người đang mang tới cho tôi ý tưởng khái niệm và nơi chốn” – Amy Sharrocks.

Bảo tàng của nướcđặt ở Somerset House, London, Anh. Khách tới thăm bảo tàng có thể được tập trung trước sảnh dưới sự hướng dẫn của một phóng viên của đài BBC. Chủ nhân bảo tàng Amy Sharrocks sẽ hài hước: “Chúng ta sẽ mang tới thật nhiều, từng xô từng xô một, giống như một chuỗi của loài người. Tôi yêu cách mọi người dẫn nước từ sông ngược trở lại tòa nhà”.

Bảo tàng của nước không chỉ là một triển lãm; đây cũng là cách để gắn kết và quan sát con người. “Nước khởi nguồn của sáng tạo – những con chữ, ý nghĩ, kinh nghiệm – đều xuất phát từ nước”, Sharrocks cho biết thêm. Nước luôn hiện hữu bên đứa trẻ mới sinh, tình yêu, mất mát, nhà cửa, kì nghỉ, hiểm nguy, thám hiểm và cả nỗi đau. Đó là cuộc sống, cái chết mọi thứ đều cần nước. Guardian kết luận: “Vậy thì bạn muốn gì từ một bảo tàng này – toàn thể cuộc sống của loài người. Được đóng chai”.

                                                                                                                                                                                                                                                  Thanh Chi

 

Amy Sharrocks là một nghệ sĩ, nhà điêu khắc, người dựng phim. Cô luôn mời mọi người tham gia những chuyến du hành trải nghiệm bằng chính kinh nghiệm của người trong cuộc, giao tiếp và thể hiện. Chuyến trải nghiệm đó sẽ mang tinh thần hài hước, thích thú và mạo hiểm bằng tác phẩm do Amy tạo nên vừa khác biệt, khó đoán và giàu tính sáng tạo. – Thông tin từ Artadmin.co.uk

 

Sống đẹp

>> Đây trên mặt báo

Hai mươi hai năm công tác, bốn mươi sáu tuổi đời, chị Hoàng Thị Nguyệt, cử nhân ngành xét nghiệm, mới dám lên tiếng cùng đứng đơn với những người đồng nghiệp khác để tố cáo hành động của ông Giám đốc, các bác sĩ trẻ già thiếu y đức của Bệnh viện Hoài Đức . Dồn nén, tiên lượng sự trả thù, từ chối lên chức để giấu nhẹm sự việc, chị Nguyệt đã tâm tư: “Tôi biết mình sẽ phải trả giá nhưng tôi chấp nhận và dám hy sinh để tìm lại lẽ phải, bởi tôi nghĩ nếu tôi có niềm tin, cái đúng sẽ được ủng hộ, dám dũng cảm đối đầu với người sai phạm thì mình sẽ thành công”. Với nhiều người dân trong cơn bạo bệnh, chờ đợi những tấm giấy xét nghiệm huyết học đọc đúng bệnh của mình, chắc chắn sẽ phải cảm ơn chị – chị Nguyệt – vì những nghĩa cử và ít nhất chị là một người sống đẹp, biết nghĩ vì mọi người không phải mỗi chính mình.

Ba đứa trẻ ở Quảng Trị vừa mới lọt lòng, khỏe mạnh, chưa cảm nhận được cái gió, cái nắng và sự sống này, đã phải từ giã cõi đời chỉ bởi liều vắc-xin viêm gan B oan nghiệt. Giá như có ai biết chắc là lô vắc-xin đó không được bảo quản đủ lạnh, để cảnh báo cho y tá tiêm. Và khi sự việc xảy ra rồi, tại sao không phải là câu trả lời thỏa đáng mà vẫn chỉ kết luận ơ hờ: Sốc do phản vệ. Sẽ còn bao nhiêu đứa trẻ mỗi ngày chào đời, vẫn cần những liều vắc-xin để chúng đủ sức chống chọi với bệnh tật trong suốt cuộc đời mình, bởi thế ngành y tế cần phải có những con người dám đảm bảo lô vắc-xin nhập về an toàn, một người vì mọi người chỉ có đơn giản vậy.

Cách đây gần chục năm, thầy Đỗ Việt Khoa (trong giáo dục) cũng như chị Hoàng Thị Nguyệt (y tế) chỉ giống như một anh chàng Don Kihote đánh nhau với cối xay gió xa xôi. Nhưng ít ra báo chí và xã hội đã và đang đứng bên cạnh để bảo vệ họ. Cả tuần này, mới có chị Nguyệt (đứng tên cho cả nhóm người) đủ can đảm tố cáo và vạch trần những hành động hưởng lợi trên bệnh tật và an huy sức khỏe của dân tộc từ một bệnh viện – Bệnh viện Đa Khoa Hoài Đức. Mọi người dân bình thường đang rất chờ đợi những con người đủ nghỉ lực sống, mạnh dạn vạch trần cái xấu (dù nhỏ nhoi) song có thể sửa đổi được cư xử và suy nghĩ của nhiều người, để những bệnh viện lớn hay nhỏ trên toàn Việt Nam này là nơi tin cậy để nhân dân gửi gắm và chữa bệnh.

Và không chỉ có trong giáo dục, y tế, đâu cũng cần những con người đứng lên bảo vệ lẽ phải và chịu trách nhiệm trước những hành động của chính mình.

                                                                                                                                                                                   Thanh Vi

Đàn bà đấy

Hạnh phúc một mình

> Dòng sông lạc

TP – Tôi xắt những củ khoai tây mềm thành những miếng nhỏ, tưởng như đang xắn vào những khối hạnh phúc, rồi nhúng chúng vào nước sốt thịt bò hầm và để cho những miếng hạnh phúc tơi trong miệng thành triệu triệu hạt sung sướng.(*)

(Đọc tiếp trên đường link đầu tiên)

Lấp đầy hộp yêu thương

TP – Đứa trẻ mới ba tháng tuổi. Nếu nhanh thì mới biết ứ hự khi được mẹ nựng, mẹ cho bú. Cứng cáp thì đã có thể tự lẫy. Vậy mà người mẹ đang tâm vứt con xuống giếng lạnh chỉ vì tức nhau với chồng.

Đam mê điện tử biến thái làm cho thằng bé tuổi đuôi mươi đã chặt khúc cha như một sát thủ máu lạnh. Cũng chỉ bởi ghen tuông, người vợ ở tuổi bà đã thịt chồng không ghê tay. Đồng tính có quan hệ luyến ái cũng thanh toán lẫn nhau như là những vụ thảm sát…

Khi thông tin đáng rùng mình tới rầm rập và được nhồi chặt, thì ô yêu thương đang rỗng dần, rỗng không và rỗng tuếch.

Một nhà sư ở Bình Phước từng dang dở đại học, có cái tên tâm sáng lại nhận về một bé trai bị bỏ rơi ngay cổng chùa và nuôi nấng bé. Ông ăn chay, nhưng bé được bú sữa, ăn thịt; nhiều dè bỉu, chỉ trích và xa lánh. Ông vẫn chỉ cười lấp lóa bên đứa trẻ tập đi, líu ríu cất câu: sư phụ.

Ông kịp cứu một sinh mệnh, à không, nhiều sinh mệnh, tổ chức đám cưới cho bố – mẹ em bé (đang học đại học năm ba). Cạnh nữa, ông đã hoan hỉ trước cả ngàn con người đã trót dù chỉ trong ý nghĩ (chỉ trích) sai về ông.

Ông đã để hộp yêu thương của ông luôn đầy. Thầm lặng, không hô hào. Trong cuộc sống cần một đĩa cân luôn cân bằng. Nhưng sự cân bằng ở đây có nghĩa là hộp thù hận = 0.

Hơn tám trăm con Lạc cháu Hồng có thể không sinh ra ở Việt Nam từ trên trăm quốc gia, trẻ nhất 24, cao niên nhất 90 đã về tụ hội cuối tháng 11 này tại Thăng Long 999 năm.

Họ tạm rời nhịp sống gấp gáp để về với quê hương, với mong muốn tìm lại những mối liên hệ. Họ muốn tìm lại yêu thương. Họ muốn lấp đầy những chiếc hộp yêu thương. Những chiếc hộp lưu lạc nơi cùng trời cuối đất.

Một cuộc trở về rất tự nhiên, như cây về cội, như nước về nguồn: Tôi làm sao sống được nếu xa Người/Như giọt nước đậu vào bụi cỏ/Như châu chấu ôm ghì bông lúa/Người đẩy ra tôi lại bám lấy người/… Người có triệu chúng tôi, tôi chỉ có một Người (thơ Lưu Quang Vũ).

Nhưng cũng là một điều không hề dễ dàng, bởi mọi sự ra đi và trở về của từng số phận hôm nay đều gắn với quá khứ buồn vui của dân tộc Việt Nam. Một quá khứ cơ hồ đau thương nhiều hơn yêu thương.

Một cô gái mang nửa dòng máu Algerie của người cha là lính lê dương. Một cậu trai người Mỹ trở về mảnh đất, nơi mà bom quê cha từng đem cày xới đất quê mẹ. Về Thủ đô Hà Nội lần này họ đều cố nói tiếng Việt, tiếng lòng họ.

Họ đã mang về cả những bước chân khỏe mạnh và chậm chắc đầy nội lực, mà hành trang quyết định là chiếc hộp yêu thương mở ra từ hai phía, từ triệu người và từ một Người, góp cho Hội nghị Người Việt Nam ở nước ngoài lần thứ nhất.

Tất cả vì một nước Việt Nam đổi mới, hòa giải, hòa hợp và đi lên.

Thanh Vi

Cần những phút như thế

TP – Bà mẹ lúc mang thai được tư vấn cho bé nghe nhạc khi vẫn trong bụng mẹ. Tiền đề cho một đứa trẻ khỏe mạnh, thông minh. Một bệnh nhân đột quỵ đang điều trị trong bệnh viện, người nhà sẽ được khuyên nên để họ nghe nhạc jazz nhằm nhanh chóng hồi phục sức khỏe.

Đúng hay sai, có tác dụng hay không, bản thân các nhà khoa học hay tâm lí vẫn đang nghiên cứu dài dài. Nhưng chưa ai phủ định khả năng của âm nhạc mang tới cho loài người.

Yvan Robilliard vừa là nghệ sĩ, nhạc công Pháp biểu diễn thể loại jazz bằng piano một đêm duy nhất (20-5) tại Hà Nội. Giá vé so với mặt bằng kinh tế tại Thủ đô để giải trí ở mức trung bình (100.000 đồng). Hơn 200 ghế ngồi cho một không gian tại L’Espace, 24 Tràng Tiền, Hà Nội kín hết.

Yvan chơi piano từ nhỏ, đoạt nhiều giải và huy chương ở Pháp và quốc tế, chuẩn bị ra album thứ hai, từng biểu diễn tại nhiều nước trên thế giới – là lí do đầu tiên kéo khán giả tới nghe nhạc. Yvan ngẫu hứng jazz trong đúng một tiếng, kiệm lời. Cúi chào mọi người khi hết mỗi bài. Âm hưởng thích thú từ khán giả đáp trả bằng những tràng pháo tay không dứt.

Yvan hưng phấn và ngẫu hứng. Chơi hết… “định mức” 7 bài, một khán giả nữ mến mộ đã tặng hoa. Yvan lặng lẽ cúi chào rồi đi về phía sau sân khấu. Khán giả vẫn tiếp tục yêu cầu bằng những tiếng vỗ tay không dứt.

Yvan trở lại, dáng nhỏ thó, trẻ hơn độ tuổi ngoài 30 của mình, nở một nụ cười và chơi thêm một bản thật da diết, tình cảm. Có vài người chìm tạm vào giấc ngủ một cách ngon lành. Ngủ cũng là một cách thưởng thức – tưởng thưởng cho Yvan. Phải chăng đó chính là lý do tiếp theo để khán giả Hà Nội tìm đến với âm nhạc.

Điều đáng nói là họ đã được thư giãn, được nghỉ ngơi thực sự sau cả chuỗi giờ làm việc vất vả. Cần sao những phút như thế, bởi dường như khi ngủ con người hướng thiện, thực sự thoải mái, trút bớt những giận dữ, âu lo. Có thể nhờ thế mà sẽ giảm bớt đi những vụ án mạng ghê rợn?

Thanh Vi

Hội thảo Vũ Đình Long và sự ra đời của kịch nói Việt Nam

TP – Sáng  28/8, Hội thảo Vũ Đình Long và sự ra đời của kịch nói Việt Nam có đại gia tộc họ Vũ, các giáo sư, tiến sĩ, nhà nghiên cứu văn học và những người yêu mến nền kịch nghệ Việt Nam. Hội thảo tổ chức nhân dịp cuốn sách Tuyển tập kịch Vũ Đình Long lần đầu ra mắt, gần 500 trang, do con dâu ông – bà Natasha người Nga tuyển chọn và biên soạn.

Ba tiếng đồng hồ cho các tham luận về Chén thuốc độc, Tòa án lương tâm…, những đóng góp khai phá một sân khấu kịch An Nam đầu thế kỉ 20. Thiệt thòi Vũ Đình Long (1896 – 1960) là sự kiện chấn động ngày 22/10/1921 khi vở Chén thuốc độc đầu tay ra mắt không có băng hình ghi lại, hình như cả ảnh đêm diễn cũng không nốt.

Bà quả phụ Mai Ngọc Hà 83 tuổi, vợ hai của Vũ Đình Long xúc động cảm ơn Quỹ Phan Châu Trinh cùng NXB Hội Nhà văn đỡ đầu tập sách. Tám vở kịch trong tuyển tập lần này được sao chép lại từ các tập bản thảo viết tay trên giấy pơ-luya mỏng ố vàng của Vũ Đình Long mà gia đình còn lưu giữ được.

Tuyển tập kịch Vũ Đình Long chắc sẽ là một tài liệu quý cho các nhà nghiên cứu, biên kịch và đạo diễn sân khấu. Vở Chén thuốc độc không chỉ diễn một đêm duy nhất tại Nhà hát Lớn Hà Nội như mọi người vẫn tưởng, mà từng lưu diễn Hải Phòng, sân khấu Nhà Diệm Nam Định và cả Nam kỳ – như ông Nguyễn Văn Thành (Viện Sân khấu) tiết lộ.

Đến cuối hội thảo, chỉ còn người thân trong gia đình cùng các nhà nghiên cứu soạn thảo tâm huyết. Không thấy đại diện Hội Nghệ sĩ Sân khấu, các đạo diễn sân khấu đương thời?

Anh Nguyễn Mạnh Trường – truyền thông viên văn hóa, hậu duệ của Vũ Đình Long – tâm tư: “Một nhà hát của Pháp đang dàn dựng kịch Vũ Đình Long, công diễn thời gian tới. Người Âu trân trọng tác phẩm mang dấu ấn lịch sử của Việt Nam. Biết đâu dựng lại tác phẩm Vũ Đình Long sẽ là món quà cho 1.000 năm Thăng Long – Hà Nội.

Đồng thời, “kho đặt tên đường phố Hà Nội” đang thiếu danh nhân, các nhà quản lý phải chăng nên tính đến một phố Vũ Đình Long ở trung tâm, hay tại Thanh Oai quê ông”.

Thanh Vi